Peter de Roode - Advies & Consultancy | Organisatie advies en management trainingen



 




Ik wil me graag abonneren op de nieuwsbrief van Peter de Roode

Blog


2013-05-06 Omgaan met onzekerheid. Over Mediocristan en Extremistan

Een groot verschil met de periode van een jaar of tien geleden is de gevoelswaarde over het contract voor onbepaalde tijd. Wist je voorheen als medewerker waar je aan toe was, nu overheerst het gevoel van ‘onzekerheid’.
Wie nu rond de 50 jaar is, ‘weet’ dat hij de komende jaren op weg naar zijn pensioen niet in dezelfde functie zal verkeren en vraagt zich misschien wel af of de bestaande functie überhaupt nog zal blijven bestaan. We zijn momenteel onzekerder dan ooit over onze baan, het voortbestaan van de organisatie en over onze eigen toekomst. Wat kan een organisatie doen om met deze onzekerheid om te gaan?


Misschien begint het wel bij het gezamenlijk constateren dat we in een wereld leven waarin veel onzeker is. Een dergelijke gezamenlijke bewustwording kan helpen om twijfel en scepsis op te roepen en stelligheden iets meer te bevragen. Iets meer twijfelen is niet zo’n verkeerde vaardigheid als het lijkt. Francis Bacon zei daar ooit over: “Als een man met zekerheden begint, eindigt hij met twijfels, maar als hij er genoegen mee neemt met twijfels te beginnen, zal hij met zekerheden eindigen”. Twijfelen is niet zozeer bedoeld om de besluiteloosheid op te voeren maar om zoveel mogelijk opties open te houden. Het omgaan met onzekerheid zou in managementland wel eens dezelfde omvang kunnen krijgen als de discipline ‘Verandermanagement’.


Maar waar verandermanagement met veel kennis en theorieën op de proppen kwam, is voorzichtigheid geboden bij het omgaan met onzekerheden. Althans volgens auteur Nassim Taleb in zijn boek ‘De Zwarte Zwaan’. Hij stelt dat meer kennis juist niet leidt tot beter handelen. Een belangrijk inzicht leidt me. Desondanks begrijp ik heel goed dat veel mensen hun kansen willen vergroten in deze onzekere wereld door bijvoorbeeld een studie aan te vangen en zo hun kennis uitbreiden. Maar het is deze zelfde kennis die ons verblindt en de fout van bevestiging –zien wat we weten- vergroot. “We beperken ons tot de boeken die we gelezen hebben maar staan niet open voor de ongelezen boeken”. Omgaan met onzekerheid gaat volgens Taleb over het open staan voor uitzonderingen (Zwarte Zwanen) waarbij we niet alles af moeten doen met: Dat was een incident”. Elke dag staat er namelijk wel iets incidenteels in de krant over oorlogen, banken die omvallen, bezuinigingen, baanverlies en andere zaken die impact hebben op onze geplande werkelijkheid. Toch zijn er mensen die (blijven) beweren dat dit incidenten zijn.

Maar beweren dat iets incidenten zijn, ontneemt je blijkbaar van je verantwoordelijkheid om iets te doen. Zo reduceren wij de werkelijkheid tot een overzichtelijke wereld (door Taleb fraai aangeduid als Mediocristan) waarin incidenten worden ‘weggemiddeld’. In Mediocristan ligt de pech buiten ons (“zijn incidenten”)  en eisen we het succes zelf op.  Het probleem van Mediocristan is dat we met zekerheden beginnen zoals in het citaat van Francis Bacon.  Maar ik ken geen enkele branche meer die durft te beweren dat zij in Mediocristan verkeert. Toch gedragen we ons wel elke dag alsof we in Mediocristan vertoeven. Elke dag opnieuw brengen we weer nieuwe zekerheden in. Maar ze werken niet in een wereld vol onzekerheden, aangeduid door Taleb als Extremistan. Dus laten we stoppen te doen alsof we het allemaal onder controle hebben. En focussen in een wereld die onzeker is, is wel het allerlaatste wat we moeten doen. Focussen wordt een tunnelvisie, een beklemmend beeld van de toekomst. Om met een mooie oneliner van de
auteur te eindigen: “We leren mensen methoden uit Mediocristan en laten hen los in Extremistan



Eerdere posts

2017-10-04 Joseph Campbell
2017-09-10 Alleen voor vrouwen: de weg van de heldin
2017-05-07 Veranderen als denkhouding en de invloed van de Stoïcijnen
2017-02-13 Eigenaarschap en de reis van de held
2016-11-21 Kijken naar kunst maakt ons reflectiever
2016-06-27 Veranderkundige observaties bij de Brexit
2016-03-22 Alphabet: documentaire over verkeerde aannames
2016-02-06 Over kathedralen bouwen en stenen sjouwen
2016-01-18 Theatervoorstellingen in organisaties
2015-12-15 Samenwerken tussen organisaties is als wonen in het buitenland
2015-11-24 Positieve organisaties en tweetaligheid
2015-09-27 Over de Why en betekenis.
2015-04-22 Jobcrafting: naar een betere baan zonder weg te gaan
2015-04-01 Morele verontwaardiging
2015-03-06 Democratie, inspraak en de metafoor van de koekjesfabriek.
2015-02-11 De zichzelfwegcijferende gever
2015-01-13 In gesprek over ‘geen tijd hebben’
2014-10-30 Het braafste jongetje van de klas en single loop learning
2014-10-20 Arthur Gotlieb, de NZa en de rol van HRM
2014-09-14 Faciliteren van intrinsieke motivatie
2014-09-01 In dialoog treden
2014-06-09 Jezelf zijn
2014-04-14 Nieuw boek: De interne veranderaar
2014-03-05 Waarom de traditionele compliance-aanpak niet werkt en aanzet voor een alternatieve aanpak
2014-02-18 Leren én presteren
2014-02-03 Sociale innovatie en flow
2014-01-09 Praktijkboek Veranderdiagnose: een alternatief voor 80% mislukte veranderingen
2013-12-09 Duurzame inzetbaarheid: ieders verantwoordelijkheid
2013-10-30 De berijder, de olifant en het pad
2013-10-02 De opmars van de neurologie
2013-06-24 De kunst van het paradoxale leven
2013-05-06 Omgaan met onzekerheid. Over Mediocristan en Extremistan
2013-04-23 De moed tot waarheid
2013-04-08 Misstanden bij de VU
2013-03-11 De invloed van levensomstandigheden op individuele waarden
2013-02-25 Organisatieontwikkeling door persoonlijke ambitie
2013-02-01 De economie van goed en kwaad
2013-01-04 Invloed in tijden van verandering
2012-12-17 Wie ben ik om zijn gezag in twijfel te trekken?
2012-12-01 De liefde-haat-verhouding van organisaties met hun heroïsche leiders
2012-11-21 Imitatiegedrag
2012-11-09 The set up to fail syndrome
2012-10-24 Meer doen met minder
2012-10-24 Talentontwikkeling en gezond verstand
2012-07-11 Naar een MD programma Nieuwe Stijl


© 2017 pderoode.com